Тәтеш районының берничә зур авылында заманча спорт үзәкләре ачылган. Йөгерү юлы, тренажерлар, душ бүлмәләре — барысы да заманча. Келәш авылында бу яңалыкка бик сөенгәннәр — спорт үзәгенә халык теләп йөри. Келәш — Тәтеш районының атаклы авылларының берсе. Кечкенә дә төш кенә, бу әйтем нәкъ менә келәшлеләргә туры килә — шәһәрләрне көнләштерерлек итеп яшәп яталар. Беренчедән, 2021 елда ике катлы мәдәният йортына капиталь төзекләндерү уздырылган. Аның һәр почмагы уйланылган: музей, күргәзмә заллары — әле мондыйны күргән юк иде!
Мәскәүләрчә…
Мәдәният йортының икенче катында китапханә урнашкан. “Мәдәният” милли проекты кысаларында узган ел “Модуль китапханә” ачылган. Ул зоналарга бүленгән. Беренчесендә йомшак кәнәфигә утырып, китап укырга мөмкин. Икенче залда өстәл-урындыклар, зур экран бар. Очрашулар, түгәрәк өстәлләр үткәрү өчен икән. Өченче залда китаплар саклана. Балалар өчен аерым зона…
— Безнең китапханәне башка авыллардан да килеп карыйлар: “Әйтерсең Мәскәүдә йөрибез”, — дип гаҗәпләнәләр, — дип сөйләде Келәш авыл китапханәчесе Гөлчәчәк Галимова. — Мондый китапханәләр республикада дистәдән артык кына һәм шуның берсе бездә! Горурлык та, бәхет тә бу.
— “Модуль китапханә” ни өчен нәкъ менә сезнең авылда сайланды? Келәш әллә ни зур түгел, — дим.
— Авылыбызда 303 кеше яши. Программаның бөтен шартларын үтәп, документларны тутырып җибәрдек. Һәм Мәскәүдән җавап алдык: без программа шартларына туры килгәнбез. Мактану булмасын: әдәбият, мәдәният өлкәсендә бик күп эшлибез. Уңышлар да байтак.
Чынлап та, келәшлеләр бик актив. Биредә халык театры, “Хатирә” фольклор ансамбле, шигырь язучыларны берләштергән әдәби түгәрәк, хәтта ир-атлар ансамбле дә бар. Халык ачык, бердәм. “Хатирә” фольклор ансамбленә йөрүче апалар белән аралашып алдым — баскан җирдән ут чыгаралар! Унике хатын-кызны берләштергән ансамбль кайда гына чыгыш ясамаган. Соңгы вакытта ансамбль апалары бигрәк тә еш очраша икән — җырлап, биеп йөрүдән тыш, волонтерлык эше белән шөгыльләнәләр. Фронт кирәк-яраклары өчен йон эрлиләр, окоп шәмнәре ясыйлар. Атнаның биш көнендә мәдәният йортында алар.
— Күбесе берничә баш сыер да асрый, — дип шаккатырды Гөлчәчәк. — Бөтен эшкә өлгерәләр. Барысы да диярлек төп йорт киленнәре, бөтен туганнарны барлап, каената-каенаналарын көйләп торучылар да.
Гөлчәчәк ханым үзе дә фанатларча эшли: күптән түгел генә “Татарстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре” исеме бирелгән. Катнашмаган конкурсы юк.
Мәктәп юк, спорт үзәге бар!
Келәштә узган ел аерым спорт үзәге дә ачылган. Хәзер яше-карты биредә икән.
— Үзәктә хәтта ярты ставкага шәфкать туташы да эшли, — диде Тәтеш районының Келәш авыл җирлеге башлыгы Фәнил Галимов. — Спорт белән шөгыльләнгәнче, шәфкать туташы өлкәннәрнең кан басымын тикшерә, соңыннан янә карый. Кирәк икән, дару да бирә. Спорт үзәгенә аеруча хатын-кызлар яратып йөри, алар бездә бик актив.
Чишенү, душ бүлмәләре бар. Авыл җирендә мондый спорт үзәген күрү гаҗәп булды.
— Мондый үзәкләрне, пилот проект буларак, Тәтеш районында сыныйлар. Бездә бары уңай кайтавазлар гына, хисап бирдек. Авылда мондый спорт үзәге булу кешенең күңелен дә күтәрә, сәламәтлеген дә яхшырта.
— Спорт белән шөгыльләнгәннән соң, душта юынып кайтып китәләрме? — дим.
— Юк, менә анысына әле күнекмәделәр. Югыйсә душ бүлмәләрендә кайнар, салкын су бар. Хәтта мөмкинлекләре чикле кешеләр өчен дә уңай шартлар тудырылган. Бик зур бүләк бу, бик зур…
Кызганыч, Келәштә башлангыч мәктәп узган ел ябылган, чөнки балалар калмаган. Авыл балалары Буага йөреп укый, автобус көн саен килеп ала икән. Балалар бакчасы эшли, тик яшь гаиләләр бик булмау сәбәпле, аның да киләчәге өметле күренми.
Монда төп көч — урта яшьтәге гаиләләр. Авылны алар яшәтә. Бер генә мисал — 121 йортка 302 баш мөгезле эре терлек асрыйлар. Бер гаиләдә биш, алты сыер тоту биредә гадәти хәл. Аннан соң үзләренә эшләүчеләр дә шактый — 12 кеше үзмәшгуль булып теркәлгән. Юлсыз урамнар да юк биредә. Үзара салым акчасына эшләп чыкканнар. Тик менә бер проблема — авылда яшь гаиләләр берничә генә. Югыйсә Келәштә социаль объектларның барысы да бер дигән. Эшен дә табарга, бер дә булмаса, Буага йөрергә мөмкин. Ә яшьләр барыбер шәһәрне сайлый. Аптыраш…
Руфия РӘХМӘТУЛЛИНА.